Author :
Abstract
Bu çalışma, Eli’nin Kitabı (2010) filmini post-apokaliptik sinema bağlamında eskatolojik ve ekoteolojik yaklaşımlar aracılığıyla inceleyerek insanlığın yıkım sonrası yeniden anlam kurma sürecini analiz etmektedir. Film, felaket sonrası dünyanın karanlık atmosferi içinde inanç, etik sorumluluk, çevresel duyarlılık ve yeniden doğuş temalarını bir araya getirerek çok katmanlı bir anlatı inşa eder. Filmde “kutsal metin-iktidar-etik” üçgeni merkezîdir. İncil’in hem kurtuluşun hem de tahakkümün kaynağına dönüşme potansiyeli, modern dünyanın bilgi, inanç ve otorite krizlerinin sinematik bir izdüşümü olarak ele alınır. Eli karakteri kutsal metni korumayı tanrısal bir çağrı olarak görürken, Carnegie aynı metni siyasal güç ve toplumsal kontrol aracı olarak kullanmaya çalışır. Böylece film, kutsal metinlerin bireysel kurtuluş ve politik manipülasyon arasındaki gerilimli doğasını görünür kılar. Filmin sonunda Eli’nin, kitabı sözlü olarak yeniden dikte etmesi, arşivsel otoriteyi aşan, belleğe dayalı özgürleştirici bir bilgi üretimini temsil eder. Körlük metaforu, bilginin görsel değil, etik ve içsel bir deneyim olarak yeniden üretilebileceğini ima eder. Çöl, yol, su, atık ve sessizlik gibi motifler ise insan-doğa ilişkisinin ekoteolojik bir sınav alanı hâline geldiğini gösterir. Western estetiği ile kıyamet sonrası atmosferin birleşmesi, filme türsel bir melezlik kazandırır ve kurtuluşun fiziksel güçten ziyade anlamın, hafızanın ve sözün korunmasından doğduğunu vurgular. Bu yönüyle Eli’nin Kitabı, post-apokaliptik sinemanın seküler sınırlarını aşarak kutsal olanı, etik sorumluluğu ve belleği yeniden düşünmeye çağıran bir “teolojik yeniden doğuş” alegorisi sunmaktadır.
Keywords
Abstract
This study analyzes The Book of Eli (2010) within the context of post-apocalyptic cinema through eschatological and ecotheological approaches, examining humanity’s process of reconstructing meaning after destruction. The film constructs a multilayered narrative that combines themes of faith, ethical responsibility, environmental sensitivity, and rebirth within the dark atmosphere of a post-disaster world. The triangle of “sacred text–power–ethics” is central in the film. The potential of the Bible to become both a source of salvation and a tool of domination is discussed as a cinematic projection of modernity’s crises of knowledge, belief, and authority. While Eli regards the protection of the sacred text as a divine calling, Carnegie attempts to use the same text as a means of political power and social control. Thus, the film highlights the tension inherent in sacred texts between individual salvation and political manipulation. Eli’s oral recitation of the book at the end of the film represents a mode of knowledge production grounded in memory that transcends archival authority. The metaphor of blindness suggests that knowledge can be regenerated not through physical sight, but through ethical and inner experience. Motifs such as the desert, the road, water, waste, and silence portray the human–nature relationship as an ecotheological testing ground. The blending of Western aesthetics with a post-apocalyptic atmosphere grants the film a hybrid genre structure and underscores that salvation arises not from physical strength but from the preservation of meaning, memory, and the spoken word. In this respect, The Book of Eli presents an allegory of “theological rebirth,” inviting viewers to rethink the sacred, ethical responsibility, and memory beyond the secular boundaries of post-apocalyptic cinema.
